en lunetten

Linies

Hermanus van Hooff was verantwoordelijk voor de aanleg van een tweetal extra verdedigings linies,
waardoor de Varkensweide binnen de vestingwerken van de stad Zutphen kwam te liggen.

De geschiedenis van de Varkensweide en Het Bornhof

Het Oude Bornhof en Het Bornhof zijn nog wel bekende begrippen in Zutphen. Geldt dat ook voor het Nieuwe Bornhof, dat een maar kortstondig bestaan kende ?
En hoe zit het met de Varkensweide ?

De Varkensweide en de stadsverdediging

Linies golden als een extra versterking van de stadsverdediging. Al in het begin van de 17e eeuw werd de noordzijde van Zutphen onder leiding van de bekende vestingbouwer Menno van Coehoorn versterkt met de Linie van Coehoorn. De oostzijde van de stad bleef nog open. Daar konden vijandelijke troepen nog oprukken naar de stadswallen zonder noemenswaardige weerstand te ondervinden.

Met de komst van Hermanus van Hooff naar Zutphen zou ook de oostzijde van de stad aangepakt worden. Hij was directeur generaal der fortificatiƫn en onder zijn leiding kwam in 1796 nabij de Emmerikseweg de Linie van het Wambuis gereed. De linie werd genoemd naar de herberg het Houten Wambuis. In 1799 werd ook de Linie van Hooff voltooid. Die lag ten noorden van de Linie van het Wambuis en werd doorsneden door de Warnsveldseweg.

Lunet
De lunet is een verdedigingswerk dat meestal deel uitmaakt van een linie.

Linies en lunetten

Een lunet is een verdedigingswerk dat uit twee aarden wallen bestaat, die in een punt naar elkaar toelopen en daar met elkaar verbonden zijn. De punt van de lunet is gekeerd naar de landzijde. Voor de lunet ligt een natte of droge gracht. Op de wallen van de lunet kunnen in de punt kanonnen opgesteld worden.

Twee of meer lunetten vormen samen een linie. Het is de eerste verdedigingsgordel waar vijandelijke troepen tegen aanlopen.

De linie van Hooff bestond uit vier lunetten. Twee lagen ten noorden en twee lagen ten zuiden van de Warnsveldseweg. De Linie van het Wambuis bestond uit twee lunetten.

Waar lagen de linies ?

Luchtfoto
De linies op een luchtfoto van Zutphen

Een luchtfoto en een kaart van Zutphen

De linies, die een oranje kleur hebben, zijn hier geprojecteerd op een foto en een recente kaart van Zutphen. De locatie en de omvang van de linies zijn ontleend aan de kadasterkaart van Zutphen uit 1832. Deze kaarten zijn door HisGIS gedigitaliseerd en beschikbaar op hun site. Ook luchtfoto's en kaarten zijn als afzonderlijke lagen aanwezig.

In het noorden ligt de linie van Hooff en in het zuiden de linie van het Wambuis. Binnen de rode lijnen ligt de Varkensweide.

Plattegrond
De linies op de recente kaart van Zutphen.